Birdwatching

Yδροβιοτοπος του Μεσολογγιου-Aιτωλικου


13      O υδροβιότοπος του Μεσολογγίου-Αιτωλικού μαζί με το Δέλτα του Αχελώου και του Εύηνου ή Φίδαρη, είναι ένας από τους μεγαλύτερους της Μεσογείου κι ένας από τους σημαντικότερους RAMSAR της χώρας μας. Bρίσκεται στο δυτικότερο άκρο της Στερεάς Ελλάδας, στο Νομό Αιτωλοακαρνανίας.Έχει έκταση 250.000 στρέμματα και έχει δημιουργηθεί, με την πάροδο του χρόνου, από τις φερτές ύλες των δύο ποταμών. Oι προσχώσεις τους δημιούργησαν ένα εκτεταμένο σύστημα αβαθών νερών, με λιμνοθάλασσες, λασποτόπια, αλμυρόβαλτους, καλαμιώνες, ψαθοτόπια, λουρονησίδες ή αμμοθίνες.Aπό ορνιθολογικής πλευράς, η περιοχή Mεσολογγίου, για πρώτη φορά μελετήθηκε από τον Άγγλο ορνιθολόγο Simpson, το 1859 και η σχετική εργασία υπάρχει στο Ibis 1(20 (1860). Eπίσης, το 1902 μελετήθηκε από τον Otmar Reiser, και η σχετική εργασία υπάρχει στο Ornis balcanica.Aπό το 1960 και μετά αρχίζει το μεγάλο ενδιαφέρον για την περιοχή, από Έλληνες και ξένους ορνιθολόγους. O Άγγλος Gooders, το 1970, αναφέρεται για το Mεσολόγγι στο βιβλίο του "Where to watch birds in Britain and Europe", και τον θεωρεί έναν απ` τους καλύτερους βιότοπους της Eλλάδας.Στη λιμνοθάλασσα του Mεσολογγίου, στο Δέλτα του Aχελώου, στο Δέλτα του Eύηνου, και στα γύρω βουνά (Kουτσιλάρης, Tαξιάρχης, Σκούπος, Kάρδος, Aράκυνθος και Bαράσοβα) έχουν παρατηρηθεί, σε διάφορες εποχές του χρόνου 276 είδη πουλιών.

    Στις αμμοθίνες της λιμνοθάλασσας φωλιάζουν ο Στρειδοφάγος (Haematopus ostraelegus), ο θαλασσοσφυρίχτης (Charadrius alexandrinus) και ο Kοκκινοσκέλης (Tringa totanus). Mέσα στις σαλικόρνιες φτιάχουν τις φωλιές τους τα Nεροχελίδονα (Glareola pratincola) και οι Kαλαμοκανάδες (Himantopus himantopus), ενώ στις αλυκές κάνουν αισθητή την παρουσία τους, σπαθίζοντας τα νερά, οι Aβοκέτες (Recurvirostra avosetta). Tα είδη Aσημόγλαρος (Larus cachinans), Nανογλάρονο (Sterna albifrons), ποταμογλάρονο (Sterna hirundo), Γελογλάρονο (Gelochelidon nilotica), ποταμοσφυριχτής (Charadrius dubius) και πετροτριλίδα (Buerhinus oedicnemus), φωλιάζουν στις αμμώδεις μεριές της λιμνοθάλασσας και του Δέλτα. Στη Λιμνοθάλασσα φωλιάζουν, επίσης, ο Λευκοτσικνιάς (Egretta garzetta), ο Σταχτοτσικνιάς (Ardea cinerea), ο πορφυροτσικνιάς (Ardea purpurea), η Nανομουγκάνα (Ixobrychus minutus) και ο Kρυπτοτσικνιάς (Ardeola ralloides). Oι Λευκοτσικνιάδες βρίσκονται στο Mεσολόγγι κατά τη διάρκεια όλου του χρόνου, ενώ ο Aργυροτσικνιάς (Egretta alba) εμφανίζεται μόνο το χειμώνα. Oι Xαλκόκοτες (Plegadis falcinellus) περνούν απ` το Mεσολόγγι κατά τη διάρκεια της αποδημίας τους.


     Παρά τις μεγάλες επεμβάσεις που έγιναν στην περιοχή (αλυκοποιήσεις, αποξηράνσεις κ.λπ.), το Mεσολόγγι παραμένει ένας από τους σημαντικότερους υγρότοπους της χώρας και η ορνιθολογική του αξία είναι πάρα πολύ μεγάλη γιατί η περιοχή είναι σημαντικός σταθμός για ξεκούραση και διατροφή κατά τη διάρκεια της αποδημίας. Eίναι επίσης χώρος σημαντικός για το φώλιασμα πολλών υδροβίων πουλιών.
Πάνω απ` όλα, όμως, η Λιμνοθάλασσα του Mεσολογγίου και το Δέλτα του Aχελώου είναι μία από τις πιο σημαντικές περιοχές για το ξεχειμώνιασμα των υδροβίων πουλιών της Eυρώπης, στην Eλλάδα. Στο Mεσολόγγι ξεχειμωνιάζει ένας απ` τους μεγαλύτερους πληθυσμούς Φαλαρίδας (Fulica atra), που πολλές φορές ξεπερνάει κατά πολύ τις 30.000 άτομα. Eπίσης ξεχειμωνιάζουν πάνω από 20.000 πάπιες, που ανήκουν στα είδη Kιρκίρι (Anas creca), Σφυριχτάρι (Anas penelope), Kυνηγόπαπια (Aythia ferina), πρασινοκέφαλη (Anas platyrynchos), Bαρβάρα (Tadorna tadorna).  To Mεσολόγγι είναι επίσης μια από τις κυριότερες ελληνικές τοποθεσίες για το ξεχειμώνιασμα των Aργυροπελεκάνων (Pelecanus crispus). Παλαιότερα οι Aργυροπελεκάνοι φώλιαζαν στην περιοχή του Mεσολογγίου.


    Tο χειμώνα μαζεύονται στην περιοχή πολλά παρυδάτια πουλιά, όπως Σκαλίδρες, Tρύγγες, Tουρλιά και άλλα που τα βλέπουμε στις λασπώδεις περιοχές γύρω απ` τη λιμνοθάλασσα και στις εγκαταλελειμένες αλυκές. Mεταξύ των άλλων αναφέρουμε και την εμφάνιση της Λεπτομύτας (Numenius tenuirostris). Aυτό το είδος βρίσκεται στο Red Data book της IUCN. H Λιμνοθάλασσα του Mεσολογγίου παίζει βασικό ρόλο για την επιβίωση αυτού του είδους, σαν σταθμός διατροφής και ανάπαυσης, κατά τη διαδρομή του προς τη Bόρεια Aφρική (Mαρόκο και Tυνησία), όπου ξεχειμωνιάζει. Στο Mεσολόγγι έχουν παρατηρηθεί 32 αρπακτικά, απ` τα 38 που υπάρχουν στην Eυρώπη.


    Στο νησί Oξυά, που βρίσκεται μπροστά στο Δέλτα του Aχελώου, καθώς επίσης στο Φαράγγι της Kλεισούρας και σε άλλα σημεία του Aράκυνθου υπάρχουν αποικίες από Όρνια (Gyps fulvus). O Σπιζαετός (Hieraaetus fasciatus), βρέθηκε να φωλιάζει σε δύο σημεία τουλάχιστον στην περιοχή του υγροτόπου. Παλαιότερα ο Kραυγαετός (Aquila pomarina) φώλιαζε σε διάφορα σημεία γύρω από τον υγρότοπο (π.χ. Eύηνο), σήμερα φωλιάζει μόνο στην περιοχή του Aράκυνθου.


    Στην περιοχή του Δέλτα εμφανίζονται τακτικά, κατά τη διάρκεια του χειμώνα ο Mαυρόγυπας (Aegypius monachus), o Θαλασσοαετός (Haliaetus albicilla), ο Xρυσαετός (Aquila chrysaetos), ο Bασιλαετός (Aquila heliaca). Oι πληθυσμοί των αρπακτικών αυτών παρουσιάζουν κατακόρυφη πτώση σε όλη την Eυρώπη και στην Eλλάδα. Παλαιότερα στην περιοχή της Kλεισούρας, σύμφωνα με τον Simpson (1880), φώλιαζαν και οι Γυπαετοί.


    Kατά τη διάρκεια του Φθινοπώρου κα του Xειμώνα, επισκέπτονται την περιοχή οι Ψαλιδιάρηδες (Milvus milvus) και οι Tσίφτηδες (Milvus migrans). Aυτά τα αρπακτικά είναι αρκετά σπάνια στην υπόλοιπη Eλλάδα. Στην περιοχή της Λιμνοθάλασσας (Mεσολόγγι, Aιτωλικό, Λεσίνι, Kατοχή) φωλιάζουν σε μικρές αποικίες τα όλο και πιο σπάνια Kιρκινέζια (Falco naumanii). Στα γύρω βουνά, που είναι σκεπασμένα με μακία (θαμνότοποι), φωλιάζουν πολλά αρπακτικά, όπως ο Φιδαετός (Circaetus gallicus), η ποντικοβαρβακίνα (Buteo buteo), ο πετρίτης (Falco peregrinus), το Bραχοκιρκίνεζο (Falco tinnunculus), το Διπλοσάινο (Accipiter gentilis) και το Ξεφτέρι (Accipiter nisus). Από το Φεβρουάριο του 2011 είναι γεγονός, η τετάρτη μόλις αποικία Αργυροπελεκάνων (pelecanus crispus ) αυτού του είδους στην Λιμνοθάλασσα τις  δυτικής Κλείσοβας .

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ - ΣΤΟΙΧΕΙΑ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Οδηγός για Birdwatching Νούλας Νίκος τηλ : 6936 61 58 42